صنایع دستی مازندران

صنایع دستی مازندران

حصیربافی

در غرب استان مازندران، حصیربافی بیش از هر نقطه دیگری رواج دارد.

با استفاده از گیاهان خودرو در باتلاق‌ها مانند «گاله» و «واش» و به کارگیری چوب و نی و علف‌هایی به نام «وران» و «سازیر»، سبد، زنبیل، زیرانداز و … تولید می‌کنند.

صنایع چوبی

جعبه جواهرات، صفحه و مهره‌های بازی شطرنج، صندوقچه و … که با استفاده از چوب و به دست هنرمندان مازندرانی ساخته می‌شود.

لاک تراشی

لاک تراشی هنری است که بیشتر در مناطق جنگلی رواج دارد .

در طی آن لوازم چوبی با استفاده از تراش دادن ریشه و تنه درختان، تولید می‌شود.

افرا، راش، ملج، توسکا، ممرز، شمشاد، نم‌دار و انجیلی از درختانی هستند که چوب‌شان در لاک تراشی مورد استفاده قرار می‌گیرد.

از جمله لوازمی که با این هنر تولید می‌شود می توان به این موارد اشاره کرد:

  • قاشق، ملاقه و کفگیر
  • دانه پاش که به جای سینی برای پاک کردن برنج و حبوبات استفاده می شود.
  • جوله که شبیه پارچ آب ساخته می‌شود و برای دوشیدن شیر و نگهداری انواع مواد لبنی به کار می‌رود.
  • کلز که کاربرد ملاقه را دارد و برای هم زدن و سرد کردن شیر مورد استفاده قرار می‌گیرد
  • کیله لاک که به عنوان پیمانه کاربرد دارد.
  • عصا که به زبان محلی به آن «ازدار» می‌گویند.
  • قند چوله که وسیله‌ای برای خرد کردن قند است.
  • سیرکوب که در گذشته نقش هاون را داشته است.
  • نمدمالی

نَمَد، زیراندازی سنتی است که طی فرآیند نمدمالی و با استفاده از پشم تولید می‌شود.

نمد مالی در بیشتر مناطق مازندران انجام می‌شود؛ اما در منطقه کجور و روستاهای اطراف رامسر رونق بیشتری دارد.

  • پارچه بافی

پارچه بافی سنتی در نقاط مختلف مازندران انجام می‌شود.

هنرمندان به بافت انواع پارچه‌های پشمی، ابریشمی و نخی مشغولند.

پارچه ابریشمی به نام «الیجه»، پارچه‌های پشمی «چوغا» و «باشلق» و پارچه خنک و تابستانه «شمد» از جمله تولیدات نساجی سنتی در مازندران هستند.

 

  • موج بافی

موج، نام دستبافته‌ای پشمی است که با نام‌های «رختخواب پیچ» و «ایزار» نیز شناخته می‌شود.

این دستبافته نرم و سبک است و استحکام زیادی دارد.

«چادر شب» نیز بافتی شبیه به موج دارد و دارای کاربردهایی شبیه به آن است.

این صنایع دستی بیشتر در منطقه کجور رواج دارد.

 

سفالگری

سفالگری از آن دسته هنرهایی‌ست که علاوه بر قدمت چند هزار ساله‌ای که دارد از پراکندگی جغرافیایی بالایی نیز برخوردار است.

هنر سفالگری در هر گوشه ایران وجود دارد و مردم مازندران نیز در این هنر حرف‌های زیادی برای گفتن دارند.

کلاگر یکی از مراکز ساخت سفال در مازندران است.

چنته

چنته نام یک کیف دسته دار است که با طی مراحلی شبیه جاجیم بافی، تولید می‌شود.

روستای لفور از توابع سوادکوه از مراکز تولید چنته است و چنته لفور شهرت زیادی دارد.

چنته مانند جاجیم بافته می‌شود و در آخر پس از دوردوزی، آن را با مهره‌های تزیینی و خرمهره تزیین می‌کنند.

 

جوراب‌بافی

روستای «صالحان» از مراکز جوراب‌بافی در مازندران است.

در بافت جوراب از پشم استفاده می‌شود و جوراب چکمه‌ای یا گردن بلند و گردن کوتاه از انواع جوراب‌های تولیدی استان به شمار می‌روند.

 

گلیم بافی

گلیم بافی هنری است که در بیشتر روستاهای مازندران رواج دارد.

نقوش گلیم دراین استان اغلب به شکل هندسی و الهام گرفته از طبیعت هستند.

در بافت گلیم بیشتر از رنگ‌های تند و شاد مانند قرمز، نارنجی، کرم، سبز، سرمه‌ای استفاده می‌شود.

 

جاجیم بافی

روستای متکازین از توابع بهشهر، آلاشت سواد کوه، کجور، نوشهر و کلاردشت از مراکز بافت جاجیم در استان مازندران هستند.

این دستبافته به عنوان زیرانداز، پشتی، سجاده، رختخواب‌پیچ، مفرش، پتو، رویه کرسی و… استفاده می‌شود.

از جمله نقوش مورد استفاده در جاجیم مازندران می‌توان به چهار گل، خشتی، پنجه‌ای، گل آفتابگردان، آفتاب تیره و … اشاره کرد.

قالی بافی

یکی از هنرهای کمتر شناخته‌شده در مازندران، قالی بافی است و کلاردشت مرکز تولید آن به شمار می‌رود.

فرش کلاردشت، فرشی است که کمتر کسی آن را می‌شناسد و به دلیل درشت‌بافت بودن به قالی خرسک نیز مشهور است.

معروفرترین قالی کلاردشت به روستای مکارود تعلق دارد و نقش جنگلی، صندوقی، رودبارکی، مجمه‌ای، گل سینی، عینکی، چخماقی، رسولی، شمله و … از نقوش مورد استفاده در آن هستند.

این فرش بیشتر برای صادرات بافته می‌شود.

ارسال دیدگاه